نظریۀ رخص شرعیه در فقه امامیه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری رشتۀ مطالعات زنان دانشگاه تربیت مدرس

2 استاد خارج فقه و استادیار گروه مطالعات زنان دانشگاه تربیت مدرس

3 دانشیار گروه فقه و حقوق خصوصی و معاون پژوهشی دانشگاه شهید مطهری

چکیده

ضرورت تدوین فقهی آسان در عرصۀ عمل (رخصت‌های شرعی)، گفتمان فقهی معاصر و مطمح نظر بسیاری از کسانی است که راهکارهای عمل به احکام آسان‌تر و سهل‌تر را جست‌و‌جو می‌کنند (چون شریعت اسلامی از ازل بر اساس آسانی و دفع حرج و سختی بنا نهاده شده است). از سوی دیگر، پیچیدگی زندگی امروزی، انتظار‌های دنیای کنونی از دین در کنار ضرورت‌های تقلیل‌گرایی در عمل به احکام شرعی اولیه و عام، ما را به جست‌و‌جوی رخصت‌ها در شرایط ناشی از ضرورت‌ها و نیازمندی‌های زندگی امروزی سوق می‌دهد. در واقع، سازوکار عمل به آرای مبتنی بر تسهیل فقه اسلامی، از جملۀ کاربست‌ها و راهکارهای ضرورت همسویی معرفت اسلامی با تغییر و مواجهۀ تعمیم‌پذیر با مقتضیات زمانی و مکانی و مراعات مصالح عام ناشی از این تغییرات است. مشروط بر آنکه این همسویی مبتنی بر رخصت‌ها، با نصوص و مبادی شریعت در تعارض نباشد. این پژوهش پس از تعریف‌های مفهومی و مصداقی رخص شرعیه به روش استقرایی، به احصای مصادیقی از اخذ به رخص شرعیه در آرای فقیهان امامیه می‌پردازد تا نظریۀ رُخصت‌های شرعی را در فقه امامیه به‌عنوان مبنای مشروعیت قانونگذاری و یک روش قانونگذاری مشخص و عملی مطرح کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Legitimate license theory in Imami jurisprudence

نویسندگان [English]

  • Zohreh Kazemi 1
  • Tooba Shakeri Golpaygani 2
  • Seyed Aboulghasem Naghibi 3
چکیده [English]

Need to develop a simple juridical practice ( legitimate license), Juristic discourse contemporary and the object of desire of many people who search practice guidelines sentences easier and easier. It's the beginning of the sharia is built easily excreted by sin and tough. on the other hand, The complexity of modern life, today's expectations of religion Besides the necessity of reductionism in general practice and primary religious commandments, our Search leads discharged from the legitimate license In terms of the needs and requirements of modern life. In fact, the mechanism of action to facilitate the vote based on Islamic law, Including the application of knowledge and strategies necessary to align with changing generalizability of exposure with time and place And related materials are generally caused by these changes. Provided that The alignment is based on legitimate license not in conflict with sharia principles. The research, the conceptual definitions and blatant legitimate license to Inductive method recognized as instances of getting legitimate license In Imami jurists vote Until the theory of legitimate license in imami fiqh as a legitimate basis for legislation and approach a clear and practical proposed legislation

کلیدواژه‌ها [English]

  • permissive
  • legitimate license
  • jurisprudence